Współczesne piktogramy
Chiński ideogram wu o znaczeniu "nie"

System pisma – sposób zapisu języka przy pomocy znaków graficznych.

Podstawowe rodzaje systemów pisma

Systemy pisma

Różne typy pisma
Rozmieszczenie różnych typów pisma na świecie

Większość współczesnych języków europejskich używa systemu mieszanego, w którym:

  • słowa są zapisywane fonetycznym systemem alfabetycznym
  • nazwy własne są zapisywane fonetycznym systemem alfabetycznym
  • systemem znaczeniowym zapisuje się m.in.:
    • liczby są zapisywane systemem znaczeniowym, bardzo rzadko zapisuje się je fonetycznie. Tak więc zwykle 120 a nie 'sto dwadzieścia'
    • nazwy substancji chemicznych, np. zapis HCl występuje znacznie częściej niż zapis chlorowodór

W większości z tych języków jednak w zapisie „normalnych” słów istnieją obok elementów fonetycznych również elementy znaczeniowe – wiele allomorfów zapisuje się w ten sam sposób pomimo odmiennego ich brzmienia. W języku polskim dotyczy to głównie dźwięczności spółgłoski końcowej (np. chleb i chleba choć b w chleb wymawiane jest zwykle p). W języku angielskim zjawisko to ma znacznie większy zasięg. Np.:

  • do /du/
  • does /dʌz/
  • don't /dəʊnt/
  • doesn't /dʌzənt/

Trzy fonetycznie różne allomorfy (/du/, /dʌ/, /dəʊ/) są tu zapisywanie w ten sam sposób ze względu na wspólne znaczenie. W piśmie angielskim to zjawisko występuje tak często, że można mieć wątpliwości, czy zasadne jest określanie go pismem fonetycznym.

Dla porównania w piśmie japońskim używa się:

  • Dla większości „normalnych” słów systemu znaczeniowego kanji
  • Dla końcówek gramatycznych oraz rzadszych „normalnych” słów fonetycznego systemu sylabicznego hiragana.
  • Dla japońskich nazw własnych używa się systemu sylabicznego hiragana. Wiele nazw własnych zapisuje się systemem znaczeniowym kanji.
  • Dla zapożyczeń z języków zachodnich oraz dla zachodnich nazw własnych używa się fonetycznego systemu sylabicznego katakana.
  • Do niektórych nazw obcych (np. skróty nazw organizacji) używa się rōmaji, czyli alfabetu łacińskiego.
  • Czasem używa się rōmaji lub hiragana do wszystkiego w sytuacjach, w których trudno byłoby używać innych systemów.

Bibliografia

  • Coulmas, Florian. 1996. The Blackwell encyclopedia of writing systems. Oxford: Blackwell.
  • Daniels, Peter T., and William Bright, eds. 1996. The World's Writing Systems. Oxford University Press. ​ISBN 0-19-507993-0​.
  • DeFrancis, John. 1990. The Chinese Language: Fact and Fantasy. Honolulu: University of Hawaii Press. ​ISBN 0-8248-1068-6
  • Hannas, William. C. 1997. Asia's Orthographic Dilemma. University of Hawaii Press. ​ISBN 0-8248-1892-X​ (paperback); ​ISBN 0-8248-1842-3​ (hardcover)
  • Rogers, Henry. 2005. Writing Systems: A Linguistic Approach. Oxford: Blackwell. ​ISBN 0-631-23463-2​ (hardcover); ​ISBN 0-631-23464-0​ (paperback)
  • Sampson, Geoffrey. 1985. Writing Systems. Stanford, California: Stanford University Press. ​ISBN 0-8047-1756-7​ (paper), ​ISBN 0-8047-1254-9​ (cloth).
  • Smalley, W. A. (ed.) 1964. Orthography studies: articles on new writing systems. London: United Bible Society.

Linki zewnętrzne

  • Arch Chinese
  • Omniglot – portal poświęcony różnym alfabetom
  • Ancient Scripts
  • Alfabety europejskie
  • Omniglot (en) – strona opisująca większość alfabetów i systemów pisma

Witaj

Uczę się języka hebrajskiego. Tutaj go sobie utrwalam.

Źródło

Zawartość tej strony pochodzi stąd.

Podziel się