Ryszard Brejza

Ryszard Franciszek Brejza (ur. 13 marca 1958 w Inowrocławiu) – polski polityk i samorządowiec, poseł na Sejm III kadencji (1997–2001), prezydent Inowrocławia w latach 2002–2023, senator XI kadencji (od 2023).

Absolwent Szkoły Podstawowej nr 11 im. Stefana Batorego w Inowrocławiu^[1] i tamtejszego I Liceum Ogólnokształcącego im. Jana Kasprowicza^[2]. W 1981 ukończył studia na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. Należał do Niezależnego Zrzeszenia Studentów, był współzałożycielem NZS na swojej uczelni^[3]. Pracował jako nauczyciel, w tym jako nauczyciel historii w Zespole Szkół Medycznych w Inowrocławiu i wicedyrektor tej placówki^[4], a także jako wizytator w kuratorium oświaty. Od 1990 do 1998 był radnym miejskim w Inowrocławiu, od 1992 do 1998 był przewodniczącym sejmiku samorządowego województwa bydgoskiego^[3].

W wyborach w 1991 bez powodzenia ubiegał się o mandat poselski z listy NSZZ „Solidarność”^[5], zaś w wyborach w 1993 z ramienia BBWR^[6]. W wyborach w 1997 uzyskał mandat posła III kadencji z listy Akcji Wyborczej Solidarność z okręgu bydgoskiego z wynikiem 20 946 głosów. Zasiadał w Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej oraz w Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej, był przewodniczącym Podkomisji stałej ds. polityki regionalnej. Działał w Ruchu Społecznym AWS. W 2001 nie uzyskał ponownie mandatu i powrócił do pracy nauczyciela.

W 2002 był wśród inicjatorów powołanego w powiecie Porozumienia Samorządowego jako lokalnej koalicji m.in. Platformy Obywatelskiej, Prawa i Sprawiedliwości i dawnej AWS. W wyborach samorządowych w 2002 z ramienia tego ugrupowania został wybrany w drugiej turze prezydentem Inowrocławia, pokonując dotychczasowego prezydenta Ryszarda Domańskiego z Sojuszu Lewicy Demokratycznej. W wyborach samorządowych w 2006 ponownie został wybrany na ten urząd, kandydując z własnego komitetu i pokonując w drugiej turze swojego byłego zastępcę Jacka Olecha. W 2010 (w pierwszej turze), 2014 (w drugiej turze) i 2018 (w pierwszej turze) z powodzeniem ubiegał się o reelekcję^[7][8][9].

Został członkiem zarządu Związku Miast Polskich, w latach 2002–2006 był przewodniczącym zgromadzenia Kujawsko-Pałuckiego Związku Miast i Gmin. Powoływany m.in. w skład działającej przy premierze Rady Polityki Regionalnej Państwa przy oraz w skład Naczelnej Rady Zatrudnienia^[3]. W wyborach parlamentarnych w 2023 został kandydatem Koalicji Obywatelskiej do Senatu w okręgu nr 10^[10] (będąc równocześnie przedstawicielem paktu senackiego). Uzyskał mandat senatora XI kadencji, otrzymując 90 083 głosy^[10]. W konsekwencji zakończył pełnienie funkcji prezydenta Inowrocławia.

Wybory	Komitet wyborczy		Organ	Okręg	Wynik
1991		NSZZ „Solidarność”	Sejm I kadencji	nr 17	2316 (0,69%)[11]
1993		Bezpartyjny Blok Wspierania Reform	Sejm II kadencji	nr 6	1808 (0,42%)[12]
1997		Akcja Wyborcza Solidarność	Sejm III kadencji		20 946 (5,52%)[13]
2001		Akcja Wyborcza Solidarność Prawicy	Sejm IV kadencji	nr 4	4666 (1,35%)[14]
2023		Koalicja Obywatelska	Senat XI kadencji	nr 10	90 083 (44,06%)[10]

Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (2011)^[15] oraz Krzyżem Wolności i Solidarności (2017)^[16]. Uhonorowany również m.in. Srebrnym Medalem za Zasługi dla Policji, Medalem „Pro Memoria” oraz Złotą Honorową Odznaką Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego^[3]. W 2022 zwyciężył w rankingu najlepszych prezydentów miast „Newsweek Polska”^[17].

Syn Tadeusza i Haliny^[18]. Jest żonaty z Aleksandrą, ma dwóch synów^[3], w tym polityka Krzysztofa. Jego bratem był Jarosław Brejza, działacz opozycji w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

• Prezydent. inowroclaw.pl, 16 lutego 2016. [dostęp 2017-03-31].
• Biogram na stronie Senatu (XI kadencja). [dostęp 2026-08-04].