Internetowa Encyklopedia „Wiki”

Restionaceae


Rześciowate
Ilustracja
Restio quadratus
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

liliopodobne (≡ jednoliścienne)

Rząd

wiechlinowce

Rodzina

rześciowate

Nazwa systematyczna
Restionaceae R. Br.
Prodr. Fl. Nov. Holland. 243. 1810
Synonimy
  • Anarthriaceae D.F.Cutler & Airy Shaw
  • Centrolepidaceae Endl.[3]
Chondropetalum tectorum
Kwiatostany Restio tetraphyllus

Rześciowate (Restionaceae) – rodzina roślin należąca do rzędu wiechlinowców. Należy tu ok. 545 gatunków zaliczanych do 64 rodzajów. Najliczniejsze w gatunki są rodzaje: rześć Restio (90 gatunków), Ischyrolepis (50), Elegia (35), Thamnochortus (35). Przedstawiciele tej rodziny występują najliczniej w południowej Afryce (ok. 350 gatunków), na Madagaskarze i w Australii. Poza tym spotykane są w Ameryce Południowej, Nowej Zelandii, na Półwyspie Indochińskim i na wyspie Hajnan[2]. W Afryce, gdzie jest największe zróżnicowanie tych roślin, odgrywają one bardzo istotną rolę w krajobrazie formacji fynbos. Niektóre gatunki używane są do krycia dachów w formie strzechy oraz do wyrobu mioteł, wiele gatunków uprawianych jest jako rośliny ozdobne[4].

Systematyka

W obrębie wiechlinowców rześciowate stanowią grupę siostrzaną dla rodzin: biczycowatych, wiechlinowatych, żuanwiliowatych i Ecdeiocoleaceae. W stosunku do wcześniejszych ujęć (system APG III z 2009) w systemie APG IV z 2016 roku wprowadzono w klasyfikacji rodziny zmianę włączając do niej wyodrębniane wcześniej rodziny Anarthriaceae i Centrolepidaceae[5]. Trzy rodzaje z pierwszej z tych dwóch rodzin (Anarthria R. Brown, Hopkinsia W. Fitzgerald i Lyginia R. Brown) stanowią grupę bazalną w obrębie rodziny. Kolejne klady wyodrębniane są jako podrodziny: Restionoideae, Sporadanthoideae, Centrolepidoideae, Leptocarpoideae[2].

Pozycja rodziny według systemu APG V z 2026[6][7]
←


pałkowate Typhaceae



bromeliowate Bromeliaceae





Rapateaceae





turniowate Thurniaceae




sitowate Juncaceae



ciborowate Cyperaceae






majakowate Mayacaceae



niedotrawowate Eriocaulaceae




łuczydłowate Xyridaceae




rześciowate Restionaceae




biczycowate Flagellariaceae





Ecdeiocoleaceae



żuanwiliowate Joinvilleaceae




wiechlinowate Poaceae










Wykaz rodzajów[3]
  • Alexgeorgea Carlquist
  • Anarthria R. Brown
  • Anthochortus Nees
  • Aphelia R.Br.
  • Apodasmia B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Askidiosperma Steud.
  • Baloskion Raf.
  • Calorophus Labill.
  • Cannomois P.Beauv. ex Desv.
  • Catacolea B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Centrolepis Labill.
  • Ceratocaryum Nees
  • Chaetanthus R. Brown
  • Chordifex B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Coleocarya S.T.Blake
  • Cytogonidium B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Dapsilanthus B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Desmocladus Nees
  • Dielsia Gilg
  • Elegia L.
  • Empodisma L.A.S.Johnson & D.F.Cutler
  • Eurychorda B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Gaimardia Gaudichaud
  • Hopkinsia W.Fitzg.
  • Hydrophilus Linder
  • Hypodiscus Nees
  • Hypolaena R. Brown
  • Lepidobolus Nees
  • Leptocarpus R. Brown
  • Lepyrodia R. Brown
  • Loxocarya R. Brown
  • Lyginia R. Brown
  • Mastersiella Gilg-Ben.
  • Melanostachya B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Nevillea Esterh. & H.P.Linder
  • Platycaulos Linder
  • Platychorda B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Restio Rottb. – rześć
  • Rhodocoma Nees
  • Soroveta H.P.Linder & C.R.Hardy
  • Sporadanthus F.Muell.
  • Staberoha Kunth
  • Taraxis B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Thamnochortus Bergius
  • Tremulina B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Tyrbastes B.G.Briggs & L.A.S.Johnson
  • Willdenowia Thunb.
  • Winifredia L.A.S.Johnson & B.G.Briggs

Przypisy

  1. ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-02] (ang.).
  2. ↑ a b c Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-02] (ang.).
  3. ↑ a b Plants of the World Online (POWO). The Royal Botanic Gardens, Kew, 2026. [dostęp 2026-10-10]. (ang.).
  4. ↑ Janet Marinelli (red.): Wielka Encyklopedia Roślin. Warszawa: Świat Książki, 2006. ISBN 83-7391-888-4.
  5. ↑ The Angiosperm Phylogeny Group. An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG IV. „Botanical Journal of the Linnean Society”. 181, 1, s. 1–20, 2016. DOI: 10.1111/boj.12385. 
  6. ↑ James W. Byng (i inni). Large‐scale nuclear and plastid phylogenomic analyses inform an updated Angiosperm Phylogeny Group classification: APG V. „Journal of Systematics and Evolution”. 64 (5), s. 845–874, 2026-09-17. DOI: 10.1111/jse.70096. 
  7. ↑ James W. Byng, Rogier van Vugt, Ehoarn Bidault, Mark W. Chase, Maarten J.M. Christenhusz: Angiosperm Phylogeny Poster APG V. APG V (2026), supplementary information. [dostęp 2026-10-06].