Maria Wiernikowska
| Data i miejsce urodzenia |
28 marca 1955 |
|---|---|
| Zawód, zajęcie | |
| Pracodawca |
Maria Stanisława Wiernikowska (ur. 28 marca 1955 w Świdrze) – polska dziennikarka, korespondentka wojenna, reporterka.
Edukacja i kariera zawodowa
Ukończyła VII Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Warszawie. Studiowała na Uniwersytecie Warszawskim i Jagiellońskim, jak również na uniwersytecie w Perugii oraz w Paryżu. Karierę dziennikarską rozpoczęła w 1982 r. w Radio France Internationale (RFI), w tym okresie współpracowała także z BBC. Po 1989 r. przyjechała do Warszawy, rozpoczynając współpracę z Polskim Radiem. Później pracowała także w Radiu ZET. Pisała również relacje dla „Gazety Wyborczej”. Przez wiele lat tworzyła reportaże i materiały dla Telewizji Polskiej, m.in. z punktów zapalnych na całym świecie (Jugosławia, Czeczenia, Rosja, Bośnia i Hercegowina, Afganistan). Zasłynęła jednak materiałami z powodzi tysiąclecia w Polsce z 1997 r. Zrezygnowała z pracy w TVP, tłumacząc to upartyjnieniem telewizji publicznej (chodziło m.in. o zakaz emisji jej reportażu dotyczącego sprawy z Klewek). W 2001 r. rozpoczęła śledztwo dziennikarskie dotyczące teorii spiskowej (tzw. afery w Klewkach). W 2004 r. wydała książkę Zwariowałam, czyli widziałam w Klewkach, w której opisała kulisy tej afery i swoje śledztwo. Od 2007 r. do 2009 r. ponownie współpracowała z TVP. Była autorką cyklu reportaży Telewizja objazdowa nadawanych w TVP Info. W kwietniu 2024 r. rozpoczęła współpracę z Kanałem Zero Krzysztofa Stanowskiego, zostając korespondentką wojenną w Izraelu i Strefie Gazy, a także w Rosji. W kwietniu 2025 r. kontrowersyjnie wręczyła Grzegorzowi Braunowi prezent (słoik marynowanych rydzów) podczas jego wizyty w redakcji Kanału Zero, za co Braun podziękował jej mówiąc, że „dokonała wyłomów w murze poprawności politycznej”[1][2][3].
Poglądy
W swojej karierze Wiernikowska interesowała się teoriami spiskowymi, m.in. aferą związaną z rzekomymi lądowaniami talibów w warmińsko-mazurskich Klewkach w celu handlu szmaragdami za bakterie wąglika i broń, powiązaną z postaciami takimi jak Andrzej Lepper, co łączyła z szerszymi wątkami korupcji, CIA (zob. sprawa tajnych więzień CIA w Europie) i aferą FOZZ[4][3].
Już w roku 2014 wyrażała sceptycyzm wobec ukazywania wojny na Ukrainie jako wojny o niepodległość tego kraju, widząc ją jako konflikt wewnętrzny między klanami i oligarchami o władzę i bogactwo, wykorzystywany przez interesy zagraniczne, a wydarzenia na Majdanie (t.zw. rewolucja godności) uznała za wyrachowaną grę interesów związaną z manipulacją mediami, kreaującymi jej romantyczny obraz, a nie przejaw działań społeczeństwa obywatelskiego[5]. W latach późniejszych dziennikarka wyrażała poglądy sympatyzujące z Putinem i krytyczne wobec polityki Zachodu, w szczególności Stanów Zjednoczonych, w kontekście konfliktu rosyjsko-ukraińskiego. W lutym 2023 roku, podczas wizyty prezydenta USA Joe Bidena w Warszawie, protestowała z plakatem "Go Home!", argumentując w mediach społecznościowych, że wojnę w Ukrainie zainicjowali Amerykanie, ściągając broń i doradców wojskowych pod granicę Rosji, co miało na celu zakłócenie dostaw taniego gazu i ropy do Europy oraz eksploatację zasobów Donbasu[2][4][3]. W swoim reportażu z 2026 roku dla Kanału Zero przedstawiała poglądy zwykłych Rosjan, którzy w opublikowanych wywiadach przedstawiają się jako ofiary zachodniej rusofobii, pomijając kontekst represji politycznych, cenzury i zbrodni wojennych popełnianych przez armię rosyjską, co krytycy uznali za powielanie rosyjskiej propagandy[2][4][3].
Książki
- Zwariowałam, czyli widziałam w Klewkach, Wyd. Rosner & Wspólnicy, 2005 (ISBN 83-89217-74-0) – o korupcji i niewyjaśnionych aferach we współczesnej Polsce.
- Oczy czarne, oczy niebieskie. Z drogi do Santiago de Compostela, Wyd. Zwierciadło, 2013 (ISBN 978-83-63014-94-0).
- Widziałam. Opowieści wojenne. Wyd. Zwierciadło, 2014 (ISBN 978-83-63014-84-1).
Filmografia
- Dzisiaj wiadomości nie będzie (2000) – realizacja, scenariusz
- Dziady 2000 (2000) – realizacja, scenariusz
- Jutro będzie inaczej (2004) – pomysł filmu
- Pożądana Niepożądana (2005) – realizacja, scenariusz
- Zwariowałam (2006) – realizacja
- Ślad (2019) – scenariusz, reżyseria
- Białoruś. Ostatni zaścianek (2021) – scenariusz, reżyseria
Na podst.: [6]
Nagrody i wyróżnienia
- Nagroda Polskiego PEN Clubu im. Ksawerego Pruszyńskiego (1994),
- Buzdygany (1995),
- Kryształowe Zwierciadła (1998),
- Nagroda im. Dariusza Fikusa (1998),
- Wyróżnienie na Ogólnopolskim Niezależnym Przeglądzie Form Dokumentalnych NURT za film Jutro będzie inaczej (2005),
- III Nagroda w kategorii „Filmy i programy telewizyjne” na Festiwalu Polonijnym „Losy Polaków” za film Ślad (2022)[6].
Przypisy
- ↑ Znana reporterka wojenna dołącza do Stanowskiego. Zajmie się Strefą Gazy. dorzeczy.pl, 4 kwietnia 2024. [dostęp 2026-02-24]. (pol.).
- ↑ a b c Stasia Budzisz: Musimy opowiedzieć sobie Rosję. Trzeba ją znać, by umieć się z nią zmierzyć. krytykapolityczna.pl, 24 lutego 2026. [dostęp 2026-02-24]. (pol.).
- ↑ a b c d Piotr Głuchowski, Jestem zgorzkniałą, rozczarowaną bojowniczką". Jak Wiernikowska dotarła do Rosji [online], wyborcza.pl, 25 lutego 2026 [dostęp 2026-03-06].
- ↑ a b c Wiktoria Bieliaszyn, Maria Wiernikowska w Rosji. O czym powiedzieć "zapomniała" [online], wyborcza.pl, 10 lutego 2026 [dostęp 2026-03-06].
- ↑ Maria Wiernikowska. Maria Wiernikowska widziała, więc woła: Nie pchajcie się ludzie na wojnę!. „Gazeta Krakowska”. 2014, 2014-05-22.
- ↑ a b Maria Wiernikowska w bazie filmpolski.pl [dostęp: 2026-04-05].