Internetowa Encyklopedia „Wiki”

Hanna Żuławska


Hanna Żuławska
Data i miejsce urodzenia

23 listopada 1908
Warszawa

Data i miejsce śmierci

26 grudnia 1988
Warszawa

Dziedzina sztuki

malarstwo, ceramika

Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Medal 10-lecia Polski Ludowej
Odznaka Nagrody Państwowej

Hanna Żuławska właśc. Anna Klementyna Żuławska[1] (ur. 23 listopada 1908 w Warszawie, zm. 26 grudnia 1988 tamże) – polska malarka, ceramik i pedagog.

Życiorys

Urodziła się w rodzinie Józefa Jasińskiego, rzeźbiarza, i Wandy z domu Punch[1]. Ukończyła gimnazjum humanistyczne przy ul. Konopnickiej w Warszawie (1928) i rozpoczęła w 1929 studia w warszawskiej Szkole Sztuk Pięknych[1]. Studiowała na Wydziale Malarstwa, w pracowniach Tadeusza Pruszkowskiego i Felicjana Kowarskiego. W latach 1935–1938 dzięki stypendium w Paryżu pobierała nauki u Józefa Pankiewicza. Po powrocie do kraju zamieszkała z mężem w Gdyni, gdzie podjęła pracę nauczycielki rysunku w gimnazjum krawieckim.

W czasie okupacji niemieckiej przebywała w Warszawie, w listopadzie 1944 wyjechała do Łańcuchowa pod Lublinem, gdzie zamieszkała w domu pracy twórczej razem z m.in. Józefą Wnukową i Stanisławem Teisseyre[2].

Po wojnie należała do współorganizatorów Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych w Gdańsku (obecnie: Akademia Sztuk Pięknych w Gdańsku), była związana z tą uczelnią do 1978. Pracowała w charakterze starszego asystenta, a następnie adiunkta, początkowo w pracowni rysunku ogólnego, później w pracowni malarstwa prof. Janusza Strzałeckiego. 18 października 1947 Rada Wydziału Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie na wniosek Komisji Egzaminacyjnej przyznała artystce dyplom ASP w Warszawie ze specjalnością „malarstwo”. Dyplom został obroniony w pracowni prof. F. Kowarskiego[2]. W latach 1956–1957 przewodziła grupie ceramików „Kadyny” (należeli do niej m.in. Edward Roguszczak, Swietlana Zerling, Maria Kuczyńska, Jacek Krenz, Hanna Główczewska). Od 1964 do 1971 kierowała Katedrą Ceramiki Artystycznej na Wydziale Rzeźby, równocześnie w latach 1964–1966 była dziekanem tego wydziału. Od 1971 przez sześć lat prowadziła pracownię ceramiki artystycznej. 30 września 1978 przeszła na emeryturę[2].

Grób Jacka i Hanny Żuławskich na cmentarzu Wojskowym na Powązkach

Autorka wielu realizacji z dziedziny malarstwa monumentalnego oraz ceramiki dekoracyjnej m.in.: mozaiki w podcieniach domów na placu Konstytucji w Warszawie, dworcu kolejowym w Gdyni, mozaiki na hali Torwar w Warszawie, ściany mozaikowej w kaplicy cmentarza na Wólce Węglowej w Warszawie[3], polichromii, sgraffitów i fresków. Jest również autorką dekoracji kilkunastu kamienic na Głównym Mieście w Gdańsku oraz Starym i Nowym Mieście w Warszawie.

Od 28 czerwca 1938 mężem artystki był plastyk Jacek Żuławski.

Zmarła w Warszawie, spoczęła obok męża na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera B32-4-29)[4].

Ordery i odznaczenia

Nagrody i wyróżnienia

Przypisy

  1. ↑ a b c Aleksandra Juszczyk. Wczesny okres twórczości Hanny Żuławskiej. Warszawa-Paryż-Gdynia. „Porta Aurea”. Tom 20, s. 148–173, 2021. Gdańsk: Instytut Historii Sztuki Uniwersytetu Gdańskiego. ISSN 1234-1533. [dostęp 2024-08-02]. 
  2. ↑ a b c Hanna Żuławska [online], Zbrojownia Sztuki [dostęp 2024-08-02] (pol.).
  3. ↑ Józefa Wnukowa. U źródeł szkoły talentów i charakterów. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 10, s. 184, 1987. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-11-08]. 
  4. ↑ Wyszukiwarka cmentarna --- Warszawskie cmentarze [online], www.cmentarzekomunalne.com.pl [dostęp 2024-08-02].
  5. ↑ Irena Chruścińska, Kazimierz Chruściński. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1973–1974. Architektura, plastyka, fotografika i wystawiennictwo. „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 7, s. 102–103, 1975. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-10-06]. 
  6. ↑ M.P. z 1955 r. Nr 104, poz. 1411 (ISAP) - Uchwała Rady Państwa z dnia 25 marca 1955 r. nr 0/431 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki.
  7. ↑ Uchwała Prezydium Rządu w sprawie przyznania nagród za osiągnięcia w dziedzinie nauki, postępu technicznego, literatury i sztuki za rok 1952. „Trybuna Ludu”. Rok V, Nr 203 (1265), s. 6, 23 lipca 1952. Warszawa: KC PZPR. [dostęp 2024-08-02]. 
  8. ↑ Eugenia Kochanowska (oprac.), Odeszli w pamięć (I-XII 1988), „Gdański Rocznik Kulturalny”, Nr 13, 1990, s. 189–190, ISSN 0860-2492 [dostęp 2025-12-29].
  9. ↑ Józefa Wnukowa. U źródeł szkoły talentów i charakterów. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 10, s. 185, 1987. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-11-09].